BİLDİRİLER

BİLDİRİ DETAY

Mine TOPÇUBAŞI ÇİLİNGİROĞLU
ÇANAKKALE’DE TARİHİ OKUL BİNALARI KORUMA SORUNLARI
 
Çanakkale ilindeki fiziksel mimari yapı, 1914-1920 yılları arasında bölgede gerçekleşen savaşlara bağlı olarak, il merkezi ve bağlı yerleşimlerin stratejik olarak önemli bir bölgede bulunması nedeniyle büyük hasar görmüştür. İl sınırları içerisinde günümüze ulaşan kentsel mimariyi oluşturan tarihi yapıların sayısı oldukça azdır. Kurtuluş Savaşı’nda Çanakkale’de etkin görev alan Cevat Paşa’nın çeşitli idari ve askeri görevlerine ek olarak ilkokullar yaptırdığı bilinmektedir. Çanakkale ilinde merkez ilçeye bağlı Çınarlı, Kurşunlu, Saraycık, Sarıcaeli, Ulupınar köyleri ve Eceabat ilçesine bağlı Yalova köyündeki okulların Cevat Paşa tarafından yaptırıldığı, Çanakkale Merkez ilçede 18 Mart İlköğretim Okulu’nun açılmasını sağladığı bilinmektedir. Osmanlı imparatorluğu’nun son dönemlerinde ve Erken cumhuriyet döneminde inşa edilen tüm okul yapıları gibi, yeni eğitim sistemi ve batılılaşma etkileri ile 20. yüzyılın başında inşa edilen okul yapıları, geleneksel eğitimin verildiği medrese yapılarından farklı mimari tarzda inşa edilmişlerdir. Ancak kent merkezi veya kırsalda inşa edilmiş olsalar da, yapıların dönem özellikleri benzerdir. Cevat Paşa okulları diye isimlendirebileceğimiz araştırma konusu okullar da, bu şekilde inşa edilmişlerdir. Cumhuriyet’in erken dönemlerinde eğitime verilen önem, yeni ulus inşası kapsamında farklı alanlardaki yapı ve politikalarla kendini göstermiştir. Araştırma konusu okulların savaş döneminde yokluklar içinde yaptırılmış olması da bu önemi göstermesi bakımından dikkat çekicidir. Araştırma kapsamında Cevat Paşa tarafından yaptırıldığı bilinen altı adet okul yapısına ait mimari analizler, durum ve kullanımları ile birlikte değerlendirilerek yapıların sürdürülebilirliği için önerilerde bulunulmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Mimarlık, Eğitim yapıları, İlkokul, Tarihi yapılar



 


Keywords: