BİLDİRİLER

BİLDİRİ DETAY

Ayşe KOPUZ, Ahmet BAL
CUMHURİYET DÖNEMİNE AİT YAPI ÖRNEKLERİ; ÇORLU ASKERİ HASTANE, KOLORDU VE ORDUEVİ BİNALARI
 
MS 395 yılında Roma İmparatorluğunun ikiye ayrılmasından sonra Çorlu Bizans İmparatorluğunun sınırları içerisinde kalmıştır. MS 7. Yy’da Bizans İmparatorluğu topraklarını kolordu (Thema) adını verdiği askeri bölgelere ayırarak, bir tür eyalet sisteminin temellerinin atmış ve bu kolordulardan biri de Thrakia Thema’sı olmuştur. Böylelikle Bizans İmparatorluğu zamanından itibaren, Trakya bölgesinde askeri açıdan en önemli kalelerden biri Çorlu olmuştur. Daha sonra Birinci Dünya savaşında, Yunanlılar Çorlu’yu işgal etmiş ve birçok tahribata yol açmışlardır. Bu yüzden 1936 yılında Kolordu Komutanı Salih Omurtak tarafından, Çorlu’da üç askeri bina yapılmasına karar verilmiş ve aynı yıl inşaatına başlanmıştır. Bunlar Askeri Hastane, Kolordu ve Subay Orduevi binalarıdır. Bunlardan Kolordu ve Orduevi binaları 1937 yılında, Askeri hastane ise 1940 yılında hizmete açılmıştır. Askeri Hastane projesinin Mimar Necmi Ateş tarafından hazırlandığı ve uygulamasının A. Ziya Kozanoğlu tarafından yapıldığı belirtilmekte ve diğer iki binanın da aynı mimarlar tarafından projelendirildiği düşünülmektedir. Erken cumhuriyet döneminin modern mimarlık yaklaşım kriterlerinin farklı boyutlarda okunduğu binalara örnek olarak Çorlu’da bulunan bu üç yapı, döneme ait bir belge niteliğindedir. Subay orduevi, İstanbul ve Anadolu’nun birçok kentinde, askeri personelin sosyalleşebileceği, bir araya gelebileceği veya eğlenebileceği bir mekân olarak karşımıza çıkar. Sadece mimari dili değil, fonksiyonel kullanımı ve yeni mekânsal farklılıkları oluşturmada etkili olmuştur. Hastane ve Kolordu binalarıyla benzerlikler taşıdığı görülmektedir. Her üç yapıda, iç mekân ayrıntıları ve diğer özellikleriyle benzerlik göstermektedir. Dönem özelliklerinin belirgin olarak bulunduğu söz konusu yapılar, tarihimize tanıklık etmesi bakımından önem göstermektedirler.

Anahtar Kelimeler: cumhuriyet dönemi, çorlu, Abdullah Ziya Kozanoğlu



 


Keywords: