BİLDİRİLER

BİLDİRİ DETAY

Beril SEVİN, Nilgün Çolpan ERKAN
KENTSEL MEKÂN TASARIMINDA GÜNIŞIĞI FAKTÖRÜNÜN ENERJİ KORUNUMUNA ETKİSİ
 
Günışığı aydınlatması, elektrik ışığını azaltmak, ısınma, serinletme ve gölge etkisiyle enerji tasarrufu sağlamak için doğal ışığın yapıya veya yapı grubuna kontrollü kabul edilmesidir. Günışığı aydınlatmasının, fayda sağlaması kent ölçeğinden yapı ölçeğine entegre bir tasarım yaklaşımı gerektirir. Bu yaklaşım yapının konumu, formu, yapının yapı ve sokakla ilişkisi, yapı bileşenleri, iklim, aydınlatma ve peyzaj tasarımı ile ilgili kararları içerebilmelidir. Günışığı faktörü düşünülmeden yapılan tasarımlarda, sonradan sağlanmaya çalışılan konfor koşulları (aydınlatma, ısıtma, serinletme) için kullanılan teknoloji yüksek maliyetlidir. Bu nedenle günışığı, kentsel mekân düzeyinde tasarımın temel faktörü olarak en başta değerlendirilmelidir. Günışığını kentsel tasarıma daha iyi dahil edebilmemizi sağlayan, üst ölçekte yapının yönelişlerini optimize etmekten, doğru yansıma elde eden iç yüzey niteliklerini seçmeye kadar temel stratejiler bulunmaktadır. Günışığı için üst ölçekli tasarım, kentsel planlama ile başlar. Kentsel mekânların insanları günışığıyla buluşturacak şekilde tasarlanması gerekir. Bu strateji tasarımın gerçekleştirileceği yerin konum, topografya, yöneliş ve iklimine göre değişir. Bir yapının yüksekliğini dikkatli bir şekilde ele alan tasarım, komşuluğundaki yapılardan kaynaklanan aşırı gölgelenmeyi önlemenin temelini oluşturur. Bu çalışmada, mekânın algılanışını düzenleyen doğal ışıkla ilişkili kavramlara, kentsel mekânda günışığı faktöründen faydalanan bir tasarım yapabilmek için dikkat edilmesi gereken ilkelere değinilerek; İstanbul'un Kadıköy ilçesinde belirlenen bir sokağın, dönemlerine göre imar planlarında değişen yapılanma koşulları üzerinden günışığı faktörü ile ilişkisi yorumlanmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Doğal Işık, Günışığı, Kentsel Mekânda Günışığı, Enerji Sakınımı



 


Keywords: