BİLDİRİLER

BİLDİRİ DETAY

Ayşe Asena ARAS, Adnan AKSU
MİMARİDEKİ HETEROTOPİK MEKÂNLARIN SİNEMA ÜZERİNDEN OKUNMASI
 
Michel Foucault’un heterotopya kavramının sinematografik kurgu üzerinden mimariye katkılarını incelemektedir. Foucault heterotopya kavramına ilk olarak 1966 yılında ‘Kelimeler ve Şeyler’ adlı kitabının ön sözünde bahsetmiştir. Ardından 1967 yılında ütopya ve edebiyat üzerine yapılan ‘Of the Other Space’ adlı bir radyo serisinin parçası olarak ve aynı sene bir grup mimara verilen konferansta heterotopya kavramını ele almıştır. Genel anlamda ucu açık bir şekilde ‘ötekiliğin mekanı’ olarak literatürde yer edinmekle birlikte mimarlık dışında sinema, sanat, felsefe, sosyoloji ve siyaset gibi alanlarda da üzerinde çalışılan bir kavram olmuştur. Heterotopya kavramının sinema ve mimarlıkla olan ilişkisi değerlendirilirken yeni bir mekan tanımı yapılabilir mi sorusuyla beraber bu kavramın tasarıma katkılarının tartışılması sinema üzerinden ortaya konulması amaçlanmıştır. Çalışma kapsamında literatürdeki heterotopya kavramı araştırılıp tartışılarak kuramsal çerçeve oluşturulmuştur. Sinemadaki heterotopik mekan oluşumları sinematografik tekniklerle incelenerek mimari mekanla karşılaştırılmalı olarak incelenmiştir. Bu çalışmanın önemli araçlarından biri olan mekân, bizi kapsayan, dönüştüren ve yaşayan bir olgudur. Mimarlık mekânlar üretir, tüketir, yıkar, dönüştürür veya tanımlar. Sinema da benzer şekilde mekanlar ortaya koyar. Bir araya getirdiği çeşitli görüntüleri iki boyutlu perdeye çeşitli üç boyutlu mekanlar olarak aktarır. Sinemanın mekan kurgusu heterotopik olduğu varsayılmıştır. Sinemada heterotopik mekan oluşumu sinematografik araçlardan montaj ile sinemadaki mekân oluşumlarının mimari mekan oluşumuna etkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu çalışma Doç. Dr. Adnan AKSU tarafından danışmanlığı yapılan Gazi Üniversitesi, Mimarlık Fakültesi, Mimarlık Bölümü ‘’Fen Bilimleri Enstitüsü’’nde çalışmaları sürdürülen ve henüz yayınlanmamış Ayşe Asena ARAS’ın ‘’Mimarideki Heterotopik Mekanların Sinema Üzerinden Okunması’’ Konu Başlıklı, Yüksek Lisans Tez çalışmasından türetilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Mimari Mekân, Sinema Mekânı, Heterotopik Mekân, Heterotopya



 


Keywords: