SUBMISSIONS

SUBMISSION DETAIL

Zeynel AYAZ, Elif AĞCAKOCA
 


Keywords:



EKSENEL BASİNÇ KUVVETİ ETKİSİNDEKİ ELEMANLARIN FARKLI YÖNTEMLER İLE KESİT DAVRANIŞINI İNCELENMESİ
 
Yapıların taşıyıcı sistemlerinde kullanılan çelik malzemesi, yüksek sıcaklıkta işlem görmüş ve soğukta şekil verilmiş olmak üzere iki şekilde üretilmektedir. Soğukta şekillendirilmiş çelik elemanlar, et kalınlıkları sıcakta şekil verilmişlere göre çok küçük olan ve soğukta şekil verilerek oluşturulan yapı elemanlarıdır. Çalışmada, hafif çelik malzemesi kullanılarak üretilmiş altı farklı kesit boyutlarına sahip Z geometrili profil en kesit özellikleri kullanılarak taşıyıcı sitemin dayanımının belirlenmesi için hesaplamalar yapılmıştır. Özellikle eksenel basınç yükü etkisi altında bulunan taşıyıcı elemanların burkulma, burulma ve çarpılma sabitlerinin hesaplanmasında profillerin enkesit özellikleri önemli olmaktadır. Soğukta şekil verilmiş çelik yapı elemanının sürekli desteklendiği, elemanın burkulma davranışı ile sınır durumuna ulaşmadığı ve elemanın akma sınır durumunun etkili olduğu kesitlerde; elemanın enkesit alanı arttıkça dayanımının arttığı gözlenmiştir. Bu yüzden soğukta şekil verilmiş elemanlar gibi karmaşık geometriye sahip elemanın en-kesit değerlerinin doğru yaklaşımlar ile bulunması elemanın dayanımının belirlenmesinde en önemli faktör olmaktadır. Bu çalışma kapsamında incelenen profillerin enkesit özellikleri, AISI S100-16 standardında verilen esaslarına ve literatürde bulunan iki yöntem dikkate alınarak hesaplanmış ve eleman dayanımları karşılaştırılmıştır. Çalışmanın sonucunda, özellikle eksenel basınç yükü altında bulunan elemanda oluşan burkulma davranışında etkili olan enkesit özelliklerinin karşılaştırıldığı 3 yönteminde yaklaşık aynı değerlere sahip olduğu görülmüştür. Özellikle çelik bir elemanın boyuna ekseni (zayıf ekseni) etrafındaki atalet momentinin çok küçük olmasından dolayı ihmal edilmesi en-kesit özelliklerinin yaklaşık olarak aynı çıkmasına sebep olmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Z Profil, Hafif Çelik Yapı, Eksenel Basınç Dayanımı