BİLDİRİLER

BİLDİRİ DETAY

Binnaz VURAL, Gülşen ALTUĞ, A.Cüneyt DİRİ
KALKER TAŞI ÜZERİNDE ETKİLİ OLAN BAKTERİLER VE ETKİ MEKANİZMALARI
 
Kalker taşının temel bileşeni kalsiyum karbonattır. İçerisinde bulunan farklı element ve bileşikler nedeniyle de farklı isimler alabilmekte ve renkleri farklı olabilmektedir. Kalkeri diğer taşlardan ayıran en belirgin özellik, hidroklorik asitte köpürerek çözünmesi ve karbondioksit çıkarmasıdır. Tortul taşlar grubuna giren kalker taşını bazı mikroorganizmalar korozyona uğratabilmektedirler. Mikroorganizmalar, taşın üstünde büyümesinin yanısıra taşın içine de kolonize olabilirler. Kalker taşlarında mikrobiyal korozyona neden olan mikrobiyal toplulukları genel olarak, heterofik bakteriler, kemoorganotrofik bakteriler, yosunlar, algler, mantarlar ve siyanobakteriler olarak sınıflandırabiliriz. Bakteri grupları arasında da spesifik bakteriler olarak, sülfür oksitleyici bakteriler, staphylococcus haemoliticus, cellulasimicrobium cellulons, cellulomonas cellulons, actinomycetaceae, staphylococcus haemolyticus bakterilerini sayabiliriz. Aslında mikrobiyal korozyon olarak adlandırdığımız bu bozunma sürecinde biyofilm oluşumları, parçalayıcı etkiye sahip organik ya da inorganik asitler açığa çıkabilmektedir. Bu sürecin yanısıra bazı bakteriler de aşınmış kireçtaşını restore etmek için kalsiyum karbonatın biyomineralizasyonu işlemini başlatabilmektedir. Bu bakterilerden bacillus grubunun bazı türleri, kendi hücre bileşenleri ve kendi mikro çevrelerinde ürenin amonyak ve karbondioksite dönüşmesi ile kalsiti çöktürebilmektedir. Ayrıca salgılarıyla kalsiyumkarbonat çökelten(üreten) bakterilerden bazıları da streptomoyces, rhodoccoccus, paenibacillus, pseudomonos olarak bilimsel çalışmalarla tespit edilmiştir. Aynı zamanda biyofilm oluşturan bakterileri sık sık exopolymer(genellikle polisakkarit içeren fakat yağ, pigment ve protein içeren) denilen bir madde salgılarlar. Biyofilm oluşumu, mikroorganizmaların kompleks birikiminin sonucudur. Bu kompleks karışım, dezenfektan ve biyositlere karşı koruma sağlayarak, biyofilmi sağlamlaştırmaya yardım eder ve ayrıca besin depolanması için bir rezervuar görevi görür. Bu çalışmada biyolojik çözünme ve oluşma süreçleri mekanizmalarıyla birlikte anlatılmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Kalker taşı, biyolojik bozunma, ayrışma, biyomineralizasyon



 


Keywords: